Псориазның сәбәпләре генетик, иммун, әйләнә-тирә мохит һәм башка факторларны үз эченә ала, һәм аның патогенезы әлегә тулысынча ачык түгел.
1. Генетик факторлар
Күп кенә тикшеренүләр күрсәткәнчә, генетик факторлар псориаз патогенезында мөһим роль уйный. Кытайда авыруның гаилә тарихы пациентларның 10% тан 23,8% ка кадәр, ә чит илләрдә якынча 30% тәшкил итә.Әгәр ата-ананың берсе дә бу авыру белән авырмаса, балада псориаз булу ихтималы 2%, әгәр ата-ананың икесендә дә бу авыру булса, 41%, ә бер ата-анада бу авыру булса, 14%.Псориаз белән бәйле игезәкләрне өйрәнүләр күрсәткәнчә, монозиготик игезәкләрдә авыруның бер үк вакытта булу ихтималы 72%, ә дизиготик игезәкләрдә авыруның бер үк вакытта булу ихтималы 30% тәшкил итә. Псориаз үсеше белән нык бәйле 10нан артык "сезүчәнлек локусы" ачыкланган.
2. Иммун факторлары
Т-лимфоцитларның аномаль активлашуы һәм эпидермис яки дермада инфильтрация псориазның мөһим патофизиологик үзенчәлекләре булып тора, алар иммун системасының авыру үсешендә һәм көчәюендә катнашуын күрсәтә.Соңгы тикшеренүләр күрсәткәнчә, дендрит күзәнәкләре һәм башка антиген тәкъдим итүче күзәнәкләр (APC) тарафыннан IL-23 җитештерү CD4+ ярдәмче Т лимфоцитларының, Th17 күзәнәкләренең һәм дифференциацияләнгән өлгергән Th17 күзәнәкләренең дифференциациясен һәм пролиферациясен китереп чыгара, алар кератин барлыкка китерүче күзәнәкләрнең артык пролиферациясен яки синовиаль күзәнәкләрнең ялкынсыну реакциясен стимуллаштыра торган IL-17, IL-21 һәм IL-22 кебек төрле Th17-сыман күзәнәк факторларын бүлеп чыгара ала. Шуңа күрә Th17 күзәнәкләре һәм IL-23/IL-17 күчәре псориаз патогенезында төп роль уйный ала.
3. Әйләнә-тирә мохит һәм метаболик факторлар
Псориазны китереп чыгаруда яки көчәйтүдә, яки авыруны озайтуда әйләнә-тирә мохит факторлары мөһим роль уйный, шул исәптән инфекцияләр, психик стресс, начар гадәтләр (мәсәлән, тәмәке тарту, алкоголизм), травма һәм кайбер даруларга реакцияләр.Чокырлы псориаз башлануы еш кына йоткылыкның кискен стрептококк инфекциясе белән бәйле, һәм инфекциягә каршы дәвалау тире җәрәхәтләренең яхшыруына һәм кимүенә яки ремиссиясенә китерергә мөмкин. Психик стресс (мәсәлән, стресс, йокы бозылулары, артык эш) псориаз барлыкка килүенә, көчәюенә яки кабатлануына китерергә мөмкин, ә психологик тәкъдим терапиясен куллану бу хәлне җиңеләйтә ала. Шулай ук псориаз белән авыручылар арасында гипертония, шикәр диабеты, гиперлипидемия, коронар артерия авыруы һәм аеруча метаболик синдромның югары таралуы ачыкланган.
Бастырып чыгару вакыты: 2023 елның 17 марты